Emzikli kadınların beslenmesi

Yeterli ve dengeli beslenen emzikli kadınlar günde ortalama 700-850 kadar süt üretir. Bazı emzikli kadınların günlük süt salgısı ise bir litrenin üzerindedir.

İyi beslenemeyen ve sık doğum yapan kadınların günlük süt üretimi azalır ve 400 ml dolayına düşer. Bu miktardaki süt bebeğe yetmez. Süt üretimi için enerji ve besin öğeleri harcanır. Bu harcama anneden yapıldığından, emzikli kadınların besin gereksinmesi artar. Emziklilikte beslenmede temel ilke, süt üretimi için harcananın karşılanmasıdır.

Annenin diyeti, enerji ve besin öğeleri yönünden harcananı karşılayacak değerde değilse, süt üretiminde ve sütün birleşiminde bir süre önemli değişiklik olmaz; açık vücuttaki depolardan ve yedekten karşılanır. İleri derecede yetersizlik durumunda ise, süt üretiminde düşme ve sütün kalitesinde değişmeler başlar. Annedeki yetersizlikler süte de yansır. Örneğin, ileri derecede tiamin yetersizliği olan annenin sütünde tiamin çok azalır ve bebekte beriberi hastalığı görülür; annenin diyetinde C vitamini ve folik asit yetersizse, bu vitaminlerin sütteki miktarları normal düzeyde olamaz.

Bu ve benzeri nedenlerle, kaliteli ve yeterli miktarda süt üretimi için annenin iyi beslenmesi önemlidir.
Ancak, aşırı beslenme sütün genel bileşiminde önemli değişiklik yapmaz, bir yarar sağlamaz. Örneğin, ihtiyacının çok üzerinde protein almakla sütün protein miktarı artmaz. Ancak, iyi beslenen annelerin sütüne göre, kötü beslenen kadınların sütü azalır. Ayrıca, kötü beslenen kadınların sütünde, protein,yağ, suda eriyen vitaminler, A vitamini de kalsiyum yönünden de düşme olmaktadır.

Etiketler: beslenme, emzikli kadın, emziren kadın beslenmesi

Gebelikte meyve ve sebze tüketimi

Gebelikte sebze ve meyve grubundan günde alınması gereken 4-5 porsiyon en az bir porsiyonu yeşil yapraklı sebze, bir porsiyonu çiğ yenebilen bir tür olmalıdır.

Gebeliğin ilk aylarında bulantı ve kusma sebebiyle normal öğünleri yeterince yemek yiyemeyenler sık ve az yemelidir. Kokulu , fazla sulu yemekler bulantı ve kusmayı artırabilir. Bu tür yiyecekler bir süre azaltılabilir ve alabileceği şekilde verilir. Yemekler, görünüş, renk kıvam ve lezzet yönüyle iştah açıcı şekilde hazırlanmalıdır.

Aşırı beslenmeden kaçınmalıdır. Ayda en az bir kez tartılmalıdır. Normal ağırlıkta bir kadının gebeliği sırasında ayda ortalama 1 kg dolayında artışı normal sayılır. Ağırlık artışının az yada çok olmasına göre diyetin enerji değeri azaltılmalı ya da artırılmalıdır. Zayıflamada günlük alınan enerji 1 kalorinin altına düşmemelidir.

Gebe kadında şişme (ödem) varsa, diyette tuz azaltılmalıdır. Yemekte tuz az konmalıdır. Gebelikte, doktora danışmadan ilaç alınmamalı; sigara, alkol kullanılmamalı, aşırı çay ve kahveden kaçınmalıdır. Sigara içilmesi sırasında oluşan çeşitli maddeler yanında karbonmonoksit, anne sağlığını bozduğu gibi dölde zehirleyici etki gösterebilir. Yapılan araştırmalar , gebelik süresinde sigara kadınların bebekleri arasında doğum ağırlığı düşük olan bebek oranının, sigara içmeyen kadınların bebeklerine göre yüksek olduğunu göstermiştir.

Doğum ağırlığı düşük bebekler de doğum ağırlığı normal olanlara göre hastalıklara az dirençsizdir. Bu bebeklerin yaşama şanşları da daha azdır, yaşayanlar arasında bedensel ve zihinsel gerilik gösterenlerin oranı, normal ağırlıkta doğanlar çok yüksek bulunmuştur.

Etiketler: beslenme, Gebelik, gebelikte meyve sebze

Emziren Kadınlarda Beslenme

Emziklilerin enerji ve besin ihtiyacı süt üretimi için emzikli kadının enerji ve besin öğelerine ihtiyacı artar. İhtiyaçtaki bu artış miktarı salgılanan süt miktarına göre değişir. Emziklinin diyetine gerekli ekler yapılmazsa, kadında beslenme yetersizliğine bağlı hastalıklar kolayca gelişir; bundan,süt, dolayısıyla bebek de etkilenir.

Çünkü annedeki beslenme yetersizlikleri süte de yansır. Bu yüzden, annenin ve bebeğin sağlığı için emzikli kadının iyi beslenmesi zorunludur. Emzikli kadınlar için önerilen günlük enerji ve besin öğeleri miktarları vardır.

Emziklilikte artan enerji ve besin öğelerine ihtiyacın karşılanması için, besin gruplarından yeterli ve dengeli olarak alınmalıdır. Emziklilikte diyete eklenen tahıl ve türevleri grubundaki besinlerin miktarı enerji ihtiyacına göre artırılır yada azaltılır. Diyetin toplam enerji de normal vücut ağırlığını koruyacak şekilde düzenlenir.

Emzikli kadınların günlük diyetinde; süt grubundan 2 porsiyon, et grubundan 2-3 porsiyon, sebze ve meyve grubundan 5-6 porsiyon bulundurmak zorunludur. Sütle su kaybı olduğundan, artan su ihtiyacını süt, ayran, taze meyvesuları ve öteki sulu besinlerle karşılanması daha yararlıdır. Aşırı çay, kahve ve kolalı içkilerden kaçınmalıdır.

Alkol, ilaç yapay olarak tatlandırılmış yiyecekler alınmamalıdır. Doktora danışmadan ilaç kullanılmamalıdır. Birçok ilaç sütle bebeğede geçerek zararlı olabilir. Besinlerin hazırlanması, saklanması, pişirilmesi ve yenmesinde beslenme, sağlık ve temizlik kurallarına titizlikle uyulmalıdır.

Normal durumda ve gebelikte beslenmede uyulması gereken ve önceki bölümlerde açıklanan esaslar emziklilikte beslenme için de geçerlidir.

Etiketler: beslenme, emziklilik, emziren anne beslenmesi